به گزارش رادیو ورزش؛ مجید جلالی، كارشناس و مدرس فوتبال، در گفت‌وگو با برنامه «همیشه با ورزش» درباره موانع حركت فوتبال ایران از نتیجه‌گرایی به سمت برنامه‌محوری، نگرش مدیران، چالش بودجه و ساختارهای تصمیم‌گیری در فوتبال كشور توضیح داد و تجربه تدوین یك برنامه راهبردی برای فوتبال ایران را تشریح كرد.

جلالی برنامه‌محوری را نیازمند تغییر در ساختار مدیریت فوتبال دانست و گفت بخشی از مدیران ترجیح می‌دهند تصمیم‌های خود را بر اساس شرایط روز اتخاذ كنند؛ در حالی كه وجود یك برنامه سه‌ساله، پنج‌ساله یا بلندمدت می‌تواند تصمیم‌های مدیریتی را در چارچوب اهداف مشخص هدایت كند. به گفته او، همین مسئله یكی از دلایلی است كه برخی مدیران تمایل كمتری به برنامه‌محوری دارند.

این كارشناس فوتبال، مشخص نبودن زیرساخت و به‌ویژه بودجه را از دیگر موانع اجرای برنامه‌های بلندمدت عنوان كرد و توضیح داد كه در برنامه‌های چندساله، برآورد منابع مالی در شرایطی كه وضعیت اقتصادی می‌تواند در فاصله كوتاه تغییر كند، دشوار است و همین مسئله قابلیت اجرایی برنامه‌ها را تحت تأثیر قرار می‌دهد.

جلالی در ادامه گفت برخی تصمیم‌ها در فوتبال، از جمله انتخاب مربیان تیم‌های پایه و بزرگسالان، فوتسال، فوتبال ساحلی و بخش بانوان، با سفارش‌ها و ملاحظاتی همراه می‌شود و از دید او، قرار گرفتن این تصمیم‌ها در قالب یك برنامه مشخص، انتخاب‌ها را به سمت استانداردهای از پیش تعیین‌شده سوق می‌دهد. او همچنین كمبود تخصص در میان برخی مدیران را از عوامل دیگری دانست كه می‌تواند مانع حركت به سمت برنامه‌محوری شود.

وی با اشاره به تجربه شخصی خود در تدوین برنامه راهبردی فوتبال كشور گفت برای این منظور حدود 14 كارگروه در حوزه‌های مختلف تشكیل شد و بیش از 100 نفر از افراد متخصص و صاحب‌نظر، بدون دریافت دستمزد، در این كار مشاركت كردند. به گفته جلالی، این گروه‌ها بیش از هشت ماه فعالیت كردند و تلاش شد همه حوزه‌های مرتبط با فوتبال در برنامه دیده شود.

جلالی افزود در جریان این فرایند، در حالی كه رئیس وقت فدراسیون از تدوین برنامه حمایت می‌كرد، به گفته او برخی عوامل فدراسیون ارتباط گروه تدوین‌كننده با كمیته‌ها و دپارتمان‌های مختلف را محدود می‌كردند و حتی در مواردی گفته می‌شد برخی اقدامات با اساسنامه فدراسیون همخوانی ندارد. او البته تأكید كرد بخشی از این ایرادها را وارد می‌دانست، زیرا گروه تدوین‌كننده بیشتر از زاویه فنی فوتبال به موضوع نگاه می‌كرد و با برخی مسائل روزمره و اجرایی فدراسیون مواجه نبود.

این مربی و مدرس فوتبال همچنین به بررسی نظام آموزش مربیان اشاره كرد و گفت تدوین‌كنندگان برنامه نزدیك به دو ماه درباره برگزاری دوره‌های مربیگری بحث كردند، زیرا از نظر آنان شیوه موجود آموزش و چرخه برگزاری دوره‌ها نمی‌تواند به شكل مطلوب به تربیت مربی و حتی پرورش بازیكن منجر شود و نیازمند تحول است.

به گفته جلالی، یكی از چالش‌های اصلی پس از رسیدن كارگروه‌ها به جمع‌بندی، مسئله بودجه بود. او گفت هر بار كه برای یك بخش از برنامه درباره منابع مالی پرسش می‌شد، این سؤال مطرح بود كه برآورد امروز تا چند ماه یا سال بعد چه میزان اعتبار خواهد داشت؛ موضوعی كه برای برنامه‌ای با افق 10 ساله، امكان برآورد دقیق را دشوار می‌كرد.

جلالی گفت در نهایت برنامه‌ای جامع تدوین شد كه حوزه‌های مختلف پیشرفت و توسعه فوتبال و منافع گروه‌های مختلف ذی‌نفع را در نظر گرفته بود و با استقبال رئیس فدراسیون نیز مواجه شد، اما در ادامه، در جلسه‌ای با وزیر وقت نیز مسئله بودجه مطرح شد و برنامه به دلیل دشواری برآورد منابع مالی، عملیاتی تلقی نشد. او پس از مشاهده این رویكرد، از ادامه پیگیری آن كنار كشید.

وی در جمع‌بندی، عبور از وضعیت موجود و ورود به یك وضعیت جدید را مهم‌ترین چالش برنامه‌محوری دانست و گفت مقاومت برخی بخش‌ها، تفاوت روش‌های كاری و محدودیت‌های ناشی از اساسنامه، از موانع این تغییر است. جلالی در پاسخ به اشاره مجری به «مدیریت جزیره‌ای» در فوتبال نیز این تعبیر را تأیید كرد و گفت شرایط موجود به نوعی حالت «ملوك‌الطوایفی» ایجاد كرده كه برنامه‌محوری را دشوار می‌كند؛ در كنار آن، مسائل اساسنامه‌ای و بودجه‌ای نیز در مراحل بعدی قرار دارند.

او در پایان درباره برنامه راهبردی تدوین‌شده برای فوتبال ایران گفت به باور او حتی اگر 20 سال دیگر فوتبال كشور بخواهد در مسیر پیشرفت قرار بگیرد، مدیران آن زمان ناچار خواهند بود به چنین برنامه‌ای رجوع كنند و راه دیگری برای پیشرفت فوتبال كشور وجود نخواهد داشت.