بهتاش فریبا در برنامه «همیشه با ورزش» از شبكه رادیویی ورزش، ریشه تداوم ناكامیهای تیم فوتبال امید ایران را فراتر از عملكرد یك تیم یا یك مربی دانست و تأكید كرد كه نبود برنامهریزی برای پرورش بازیكن، توسعه زیرساختها، تربیت مربیان و شكلگیری تیمهای منسجم، باعث شده استعدادهای فوتبال ایران به نتیجه پایدار نرسند.
به گزارش رادیو ورزش؛ بهتاش فریبا، پیشكسوت فوتبال ایران، در گفتوگو با برنامه «همیشه با ورزش» با اشاره به ناكامیهای مداوم تیمهای پایه و امید، این وضعیت را حاصل سالها بیتوجهی به فرآیند پشتوانهسازی دانست و گفت: «ما هیچی نكاشتیم كه بخوایم درو بكنیم.»
فریبا معتقد است برای موفقیت در فوتبال پایه، صرف داشتن بازیكنان مستعد كافی نیست و باید همزمان روی زیرساخت، مربیان و آموزش فوتبال روز دنیا سرمایهگذاری شود. او پرسید چه مربی ایرانی برای آموزش فوتبال روز دنیا به خارج از كشور اعزام شده یا چه مربی درجه یك خارجی برای انتقال دانش به مربیان پایه ایران به كار گرفته شده است.
این پیشكسوت فوتبال همچنین به سابقه موفق نسلهای گذشته اشاره كرد و گفت آخرین قهرمانی تیم جوانان ایران در آسیا مربوط به سال 1355 بوده است. ایران در آن دوره با قهرمانی در رقابتهای جوانان آسیا در تایلند، نسلی را شكل داد كه بخشی از بازیكنانش بعدها به تیم ملی رسیدند؛ فریبا نیز تأكید كرد از همان نسل، حدود 7 تا 8 بازیكن در جام جهانی 1978 آرژانتین حضور داشتند. نخستین حضور ایران در جام جهانی نیز در همان دوره رقم خورد.
فریبا تفاوت اصلی آن دوره با شرایط امروز را در شكلگیری مستمر پشتوانه دانست و گفت در گذشته، شهرهایی مانند تبریز، مازندران، اهواز، آبادان و خرمشهر منابع مهمی برای كشف و پرورش بازیكنان بودند و نیروی انسانی فراوانی در فوتبال پایه وجود داشت. به گفته او، امروز نیز استعداد و نیروی انسانی وجود دارد، اما بخشی از این ظرفیت به دلیل نبود برنامه مناسب از بین میرود.
او برای توضیح وضعیت فعلی فوتبال پایه به نحوه برگزاری مسابقات اشاره كرد و گفت مسابقات جوانان و ردههای پایه گاهی در تابستان و ساعت یك بعدازظهر روی چمن مصنوعی برگزار میشود؛ شرایطی كه به اعتقاد او با الزامات پرورش بازیكن حرفهای سازگار نیست. فریبا تأكید كرد ایران در سالهای اخیر نه به اندازه كافی زمین و امكانات جدید ایجاد كرده و نه در زمینه تربیت مربی اقدام مؤثری انجام داده است.
بخش دیگری از انتقاد فریبا به فرآیند مربیسازی مربوط بود. او با اشاره به سالهای حضور كارلوس كیروش در فوتبال ایران، این پرسش را مطرح كرد كه در آن دوره چند مربی ایرانی توانستند از كنار یك مربی بینالمللی باتجربه آموزش ببینند و رشد كنند. فریبا معتقد بود فرصت كافی برای شكلگیری چنین فرآیندی فراهم نشد و از حضور كوتاهمدت مربیانی مانند جواد نكونام، علی منصوریان و فرهاد مجیدی در كنار تیم ملی به عنوان نمونه یاد كرد.
فریبا سپس فاصله گرفتن فوتبال ایران از برخی رقبای آسیایی را نتیجه همین ضعف در برنامهریزی دانست و گفت تیمهای دیگر در آسیا بهتدریج روی تیمهای پایه، مربیان و زمینهای مناسب سرمایهگذاری كردند و به سطح بالاتری رسیدند. او با اشاره به تغییر جایگاه ایران در فوتبال آسیا، گفت زمانی ایران در بالاترین ردههای قاره قرار داشت اما امروز شرایط متفاوت شده است.
در همین چارچوب، فریبا شكست سنگین تیم امید ایران برابر كرهشمالی را صرفاً حاصل اتفاقات یك مسابقه ندانست و تأكید كرد حریف در آن دیدار فوتبال خوبی ارائه كرد. او گفت این مسابقه به گونهای نبود كه كرهشمالی صرفاً با یك اتفاق یا ارسال تصادفی به گل برسد و معتقد بود نتیجه، نشانهای از فاصله ایجادشده میان دو روند توسعه فوتبال بود.
فریبا در ادامه به این نكته اشاره كرد كه استعداد همچنان در فوتبال ایران وجود دارد و شماری از بازیكنان جوان 20 و 21 ساله نیز در خارج از كشور بازی میكنند، اما به تعبیر او «تیم نداریم». او مشكل را در تبدیل استعدادهای فردی به یك مجموعه منسجم و سازمانیافته دانست.
در بخش دیگری از این گفتوگو، بحث به تجربه فریبا در سایپا و مفهوم تیمسازی رسید. او با اشاره به همكاری با نصرالله عبداللهی گفت تیم سایپا در آن مقطع بازیكنان باتجربهای داشت و حتی خط هافبك تیم از بازیكنان بالای 33 و 34 سال تشكیل میشد، اما كادر فنی توانست مجموعهای منسجم ایجاد كند. فریبا یادآور شد سایپا در رقابتهای باشگاهی آسیا نیز تا آستانه رسیدن به فینال پیش رفت، اما با یك گل در وقتهای اضافه از رسیدن به دیدار نهایی بازماند.
او درباره چگونگی ساختن آن تیم توضیح داد كه بخش مهمی از كار، ایجاد همدلی میان بازیكنان بود؛ بهگونهای كه اعضای تیم برای یكدیگر در زمین تلاش كنند. فریبا تأكید كرد این وفاق در كنار آموزشهای فنی و تاكتیكی میتواند در شكلگیری یك تیم مؤثر باشد، هرچند به گفته او مسائل فنی، مربیگری و هزینهكرد برای توسعه مربیان نیز در فوتبال ایران به اندازه كافی دنبال نشده است.
فریبا در پایان با اشاره به وضعیت تیم امید گفت تیم فعلی از نظر تعداد بازیكنان تأثیرگذار و حتی حضور برخی نفرات در تیمهای خارجی، یكی از تیمهای قابل توجه سالهای اخیر بوده است، اما به اعتقاد او فقدان فرآیند تیمسازی مانع تبدیل این ظرفیت فردی به یك تیم موفق شده است.
او تأكید كرد فوتبال پایه برای رسیدن به موفقیت پایدار، نیازمند پشتوانهسازی، آموزش مربیان، امكانات مناسب، كشف استعداد در سنین پایین و ایجاد ارتباط و همدلی میان بازیكنان است؛ مسائلی كه به اعتقاد فریبا، بدون آنها نمیتوان انتظار داشت ناكامیهای متوالی تیمهای امید و جوانان پایان پیدا كند.
