تاریخچه

تاریخچه ورزش کشتی

بازگشت

قرنها پيش از اسلام نبرد تن به تن يا گلاويز شدن دو نفر با يكديگر و قائق آمدن يكي بر ديگري را كشتي مي‌گفتند و به عبارتي كشتي يا كستي نام كمربند مخصوص زرتشتيان بوده است. كشتي بر دو نوع است. نوع اول براي تمرين است و بدون سلاح انجام مي‌گيرد و اين عمل از قديم در ميان عشاير ايراني رايج بوده كه نمونه بارز آن كشتي با «چوخه» است و زبدگان اين كار براي سپاهيگيري انتخاب مي‌شدند.

كلمه چوخه در اصل چوخا بوده و لغتي است پارسي و به معني جامه پشمين است كه مسيحيان آن را به تن مي‌كردند. اين پارچه به دست دختران جوان عشاير بافته مي‌شود و با دست هنرمندان ديگر به صورت پالتو درمي‌آيد كه پهلوانان ايلات شمالي خراسان هنگام رزم و پيكار بر تن مي‌كنند. لباس كشتي‌گيران چوخه عبارت است از يك پالتوي چوخه‌اي، شال كمر، شب كلاه، شلوار دبيت كه سازمان را تا بالاي زانو لوله مي‌كنند. كشتي چوخه قبل از ورود اسلام به ايران در بين كردهاي اهالي شمال شرقي ايران مرسوم بود و به همين جهت است كه اين كشتي به نام كشتي كردي معروف است. مسابقات كشتي با چوخه هر سال طي مراسم خاصي همراه با يك دنيا شكوه و عظمت و صفا و يك رندگي، روي زمين سرسبز و زيباي برگزار مي‌شود و در روزهاي معين عيد نوروز و عيد فطر و هنگام برداشت محصول، پهلوانان نيرومند و برگزيده دهستانها لباس چوخه بر تن مي‌كنند و براي پيكار جوانمردانه به دهستاني كه در آنجا مسابقات انجام مي‌شود عازم مي‌شوند. در مراسم اين كشتي طبل به صدا درمي‌آيند و صداي دلنشين سرنا و بر شكوه و عظمت كوهستان و بر عظمت اين ؟؟ مي‌افزايد. سپس در ميان اين همه شور و هيجان دو كشتي‌گير زمين ادب مي‌بوسند و به وسط ميدان مي‌آيند و پس از مراسم احترام و تعظيم به تماشاچيان، زانو مي‌زنند و رو به آسمان به دعا و نيايش مي‌پردازند. آنان به مولي علي عليه‌السلام عشق و محبت خاصي دارند و قبل از آغاز پيكارشان از مولي كمك و ياري مي‌طلبند. سپس در حضور ريش سفيدان، پيشكسوتان و كدخدايان شال كمر يكديگر را مي‌گيرند و زور آزمايي آغاز مي‌كنند. كشتي ادامه مي‌يابد تا پهلوان نامدار و بي‌رقيب دهستانها برگزيده شود.

نوع دوم كشتي بدين صورت است كه پهلواني كه براي سپاهگيري انتخاب مي‌شد، در زمان جنگ از لشكر جدا مي گشت و در ميدان رزم، با رجزخواني،‌داد پهلواني سر مي‌داد و هماورد مي‌طلبيد. اگر سپاه دشمن در مقابل او هماوردي داشت به مصاف او مي‌فرستاد. آنگاه دو پهلوان با يكديگر در مي‌آويختند و پس از نبردي تن به تن و رد  و بدل فنون مختلف‌،‌ آن كس كه برتر بود، ؟؟ خود را به زمين مي‌زد و بر سينه‌اش مي‌نشست و سر از تنش جدا مي‌كرد و اين كشتي، كشتي ؟؟ بوده است. اين گونه كشتي‌ها چه بسا سرنوشت يك جنگ مهم و يا سرنوشت كشوري را روشن مي‌كرد. در تاريخ ما از اين نوع كشتي در ميان دلاور مردان رزمنده فراوان بوده كه اين دلاور مردان توانسته‌‌اند با نيروي بازوي خود و با قدرت جسماني و آمادگي و اطلاعاتي كه از فنون كشتي داشته‌اند به افتخارات فراوان در مقابل حريفان داخلي، سركشان مدعي حكومت و يا متجاوزان خارجي دست يابند.

در زمان سلطنت بهرام، فرزند يزدگرد اول ساساني كه در تاريخ معروف به بهرام گور است، در جنگي كه در سال 420-421 بر عليه روم انجام داد، پس از آنكه سي روز شهر ارزروم را در محاصره داشت و جنگ از داخل و خارج شهر به شدت ادامه داشت، بهرام با سردار رومي قرار گذاشت كه هر كدام پهلواني از خود به ميدان بفرستد تا با هم نبرد تن به تن كنند و در صورت لزوم كشتي بگيرند و پهلوان هر طرف كه زمين خورد و يا كشته شد، آن طرف مغلوب شناخته شود. در اينجاست كه اهميت زور و فنون جنگي آئيين پهلواني آشكار مي‌شود يعني قشون و دو نيروي جنگي، سرنوشت خود و كشور را به زورآزمايي و جنگ تن به تن دو فرد پلهوان واگذار مي‌كنند.


صفحات: 1  2  3  4  5